Konu Özeti Konu Anlatımı Osmanlı-Rusya Rekabeti (1768-1914)

 Yazdır

Talebe

Yönetici
Vezir
Ayın En Çok Mesaj Göndereni
3.4. OSMANLI-RUSYA REKABETİ (1768-1914)

-Osmanlı Devleti’nin XVI. yüzyıldan itibaren çatıştığı Habsburglar ve Safevilerin yerini, XVIII. yüzyılın başından itibaren Rusya almıştır.

-XVIII. yüzyıldan itibaren Rusya, sıcak denizlere inme politikasını uygulamıştır.



Boğazlar Sorunu

-1774 Küçük Kaynarca Antlaşması’yla Rusya’ya ve diğer Avrupalı devletlere Boğazlardan ticari geçiş hakkı vermek zorunda kalmıştır. Böylece Rusya, ilk defa Karadeniz’e çıkma ve serbestçe ticaret yapma hakkı elde etmiştir.

-Rusya’ya verilen bu haklar nedeniyle Karadeniz “Türk Gölü” olma özelliğini kaybetmiş ve Boğazlar artık devletlerarası hukukun konusu olmaya başlamıştır.

-Napoleon’un 1798’de Mısır’ı işgal etmesi üzerine Rus savaş gemileri ilk defa Boğazlardan serbestçe geçmiş ve Akdeniz’e açılarak Osmanlı Devleti ve İngiltere’yle beraber Fransa'ya karşı savaşmıştır.

-Osmanlı Devleti, İngiltere ile 1809'da imzaladığı Kal’a-i Sultaniyye (Çanakkale) Antlaşması’yla barış zamanında Boğazların yabancı savaş gemilerine kapatılacağını İngiltere’ye kabul ettirmiştir.

-Boğazlar üzerinde üstünlük sağlamaya ve söz sahibi olmaya çalışan Rusya, Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa’nın isyanı ile gelişen Mısır Meselesi’ni kendi hedefleri doğrultusunda kullanmasını bilmiştir.

-Mehmet Ali Paşa İsyanı’nda Rusya’nın İstanbul Boğazı’ndan geçerek Osmanlı Devleti'ne yardım etmesi ve Mehmet Ali Paşa’nın durdurulması nedeniyle İngiltere, Mısır Sorunu’yla ilgilenmeye başlamıştır.

-II. Mahmud Dönemi’nde Mehmet Ali Paşa ile 1833 Kütahya Antlaşması imzalanmış ve devleti tehdit eden tehlike geçici olarak önlenmiştir.

-Osmanlı Devleti ile Rusya arasında 1833 yılında Hünkâr İskelesi Antlaşması imzalanmıştır. Rusya, Boğazlardan gelecek bir tehlikeye karşı korunmuş ve Boğazların kontrolünde söz sahibi olmuştur.

-Avrupa devletler, Hünkâr İskelesi Antlaşması’na büyük tepki göstermiştir.

-1839’da Osmanlı ordusu Nizip Savaşı’nda Mısır kuvvetlerine mağlup olmuştur.

-Mehmet Ali Paşa’ya İstanbul yolunun tekrar açılması, Hünkâr İskelesi Antlaşması gereği Rusya’nın Boğazlara inerek Osmanlı Devleti’ni koruma hakkını kullanmaya kalkışmasını da beraberinde getirmiştir. Bu durum üzerine İngiltere harekete geçerek Londra’da bir konferans toplanmasını sağlamıştır.

-Bu konferansa İngiltere, Osmanlı, Avusturya, Fransa, Rusya ve Prusya katılmıştır.

- Konferans sonunda imzalanan 1840 Londra Antlaşması’yla Mehmet Ali Paşa’ya Mısır valiliği verilmiş ve Mısır Meselesi çözülmüştür.

-Mısır Meselesi halledildikten sonra Hünkâr İskelesi Antlaşması’nın süresinin de dolması üzerine Londra’da Boğazlar Konferansı toplanmıştır.

- Konferansa katılan İngiltere, Fransa, Rusya, Avusturya ve Prusya temsilcileri arasında 1841 Londra Boğazlar Antlaşması imzalanmıştır. Bu antlaşmayla Osmanlı Devleti’nin barış zamanında Boğazları yabancı savaş gemilerine kapalı tutması kabul edilmiştir.



Reval Görüşmeleri ve Balkanlar

-İngiltere Kralı VII. Edward (Edvırd) ile Rus Çarı II. Nikola (Nikola) 1908’de Reval Limanı’nda bir araya gelerek Makedonya ve Boğazlar Sorunu ele alınmıştır.

-Osmanlı Devleti’nin meşrutiyeti ikinci defa ilan etmesindeki en büyük dış etken Reval Görüşmeleri olmuştur.

-II. Meşrutiyet’in ilanından sonra Bulgaristan, Osmanlı Devleti’nin hâkimiyetinden çıkmıştır. Balkanlarda Osmanlı Devleti egemenliğinde sadece Arnavutluk ve Makedonya kalmıştır. Osmanlı Devleti’nin Balkanlardaki bu son toprakları da Balkan devletlerinin hedefi hâline gelmiştir.

-I. Balkan Savaşı’nın çıkmasında Rusya’nın takip ettiği Panslavizm politikası ve Balkanları paylaşma konusunda Rusya ile Avusturya arasında yaşanan rekabet de etkili olmuştur.

-Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp’ta İtalya ile savaştığı sırada Bulgaristan, Yunanistan, Sırbistan ve Karadağ birleşerek 1912 yılında Osmanlı Devleti’ne savaş ilan etmiştir.

-I. Balkan Savaşı’na hazırlıksız bir şekilde giren Osmanlı ordusu, Balkan devletleri karşısında bütün cephelerde yenilgiye uğramıştır.

-Arnavutluk da bağımsızlığını ilan etmiştir.

-Avrupalı devletlerin araya girmesiyle Londra Barış Konferansı toplanmıştır.

-I. Balkan Savaşı, 30 Mayıs 1913’te imzalanan Londra Antlaşması’yla sona ermiştir.

-Londra Antlaşması sonrası Bulgaristan’ın savaştan büyüyerek çıkması diğer Balkan devletlerini endişeye düşürmüş ve II. Balkan Savaşı’nın çıkmasına neden olmuştur.

-Yunanistan ve Sırbistan’ın ittifak yapması üzerine Bulgaristan, 29 Haziran 1913’te Yunanistan ve Sırbistan’a savaş açmıştır.

-Bulgaristan’dan Dobruca’yı isteyen Romanya da savaşa girmiştir.

-Bulgar kuvvetlerinin zor duruma düşmesinden istifade eden Osmanlı Devleti de Edirne almıştır.

-Tüm cephelerde mağlup olan Bulgaristan barış istemiş ve 1913’te Osmanlı Devleti ile Bulgaristan arasında İstanbul Antlaşması imzalanmıştır.

-Osmanlı Devleti ile Yunanistan arasında 1913’te Atina Antlaşması imzalanmış ve buna göre Osmanlı Devleti Girit’in Yunanistan’a ait olduğunu resmen kabul etmiştir.



I. Dünya Savaşı Öncesi Osmanlı Devleti’nin İttifak Arayışları

-Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı 1913’te İngiltere’ye ittifak teklifi yapmış İngiltere çıkarları açısından bunu kabul etmemiştir.

-1914’te Dâhiliye Nazırı Talat Bey, Rusya ile bir ittifak arayışı da olumsuz sonuçlanmıştır.

-Osmanlı Devleti, Almanlarla gizli ittifak antlaşmasını imzaladıktan sonra genel seferberlik ilan edince bundan en çok Ruslar rahatsız olmuştur.

-Osmanlı Devleti; Rusya ve İngiltere’ye karşı Fransa’nın desteğini almaya çalışmıştır. Bu amaçla Cemal Paşa, Fransa- Türkiye Dostluk Cemiyetinin kuruluşuna önderlik etmiş ve 1914’te Fransa’ya gitmiş ancak Fransa, ittifak konusunda tek başına bir şey yapamayacağını ve bu konuyu müttefikleriyle de müzakere etmeleri gerektiğini belirterek Cemal Paşa’ya olumsuz yanıt vermiştir.

-Almanya ile Osmanlı Devleti arasında II. Abdülhamid Dönemi’nden itibaren iyi ilişkiler kurulmuştur.

-Alman İmparatoru II. Wilhelm, Balkanlarda Rusya’ya karşı Avusturya’nın her türlü desteğe ihtiyacı olduğunu ve bu nedenle Osmanlı Devleti’nin önemli olduğunu vurgulamıştır.

-Sadrazam Said Halim Paşa, 28 Temmuz 1914’te Rusya’ya karşı Almanya’yla gizli bir ittifak yapmak istediklerini ve bununla Üçlü İttifak’a dâhil edilmeyi beklediklerini bildirmiştir.

-Almanya ile Osmanlı Devleti arasında 2 Ağustos 1914’te ittifak antlaşması imzalanmıştır.
 
  • :)
  • ;)
  • :(
  • :mad:
  • :confused:
  • :cool:
  • :p
  • :D
  • :eek:
  • :oops:
  • :rolleyes:
  • o_O
  • :cautious:
  • :censored:
  • :cry:
  • :love:
  • :LOL:
  • :ROFLMAO:
  • :sick:
  • :sleep:
  • :sneaky:
  • (y)
  • (n)
  • :unsure:
  • :whistle:
  • :coffee:
  • :giggle:
  • :alien:
  • :devilish:
  • :geek:
  • :poop:
  • :ninja:
Üst Alt